100 jaar architectuur in Rotterdam

1973: Adriaan Volkerhuis

Maaskant, Van Dommelen, Kroos, Senf 

uitvoerend architect Gerssen

De geschiedenis van Volker Stevin gaat terug tot 1854, als Adriaan Volker zich in Sliedrecht vestigt als zelfstandig aannemer. Zijn bedrijf groeit snel en neemt grotere opdrachtenAdriaan Volkerhuis aan zoals het graven van de Nieuwe Waterweg. Adriaan Volker zet al in 1880 de eerste stappen op weg naar internationalisatie. De onderneming groeit verder en neemt een groot aantal Nederlandse en buitenlandse bedrijven over. In 1972 wordt het inmiddels 'Koninklijke' bedrijf omgedoopt tot Koninklijke Adriaan Volker Groep, als overkoepeling van een omvangrijke groep bedrijven in binnen- en buitenland. De bouw van het nieuwe hoofdkantoor in Rotterdam aan de Oostmaaslaan moet gezien worden als een bevestiging van die status. In 1978 volgt de fusie met de Stevin Groep en ontstaat Koninklijke Volker Stevin.  In 1991 worden de baggeractiviteiten van Koninklijke Volker Stevin afgestoten. In 1997 bundelen het met name in de infrastructuur actief zijnde Koninklijke Volker Stevin en het in bouw- en vastgoed gespecialiseerde Kondor Wessels hun krachten en ontstaat Koninklijke Volker Wessels Stevin nv. j

Het gebouw is een van de laatste bouwwerken waar de Rotterdamse architect Maaskant bij betrokken was. Zijn werk was toen al enige tijd minder spraakmakend en origineel geworden. Maar dat geldt misschien wel voor de kantoorbouw in het algemeen aan het begin van de zeventiger jaren van de 20e eeuw. Maaskant ontwierp een abstract, autonoom kantoorgebouw, dat zich niets aantrekt van de omgeving. De vormen zijn puur als abstracte compositie van witte en zwarte verticalen opgevat. Het gebouw bevat geen enkele verwijzing naar de menselijke maat of de omringende kleinschalige bebouwing van Kralingen. Projectarchitect Peter Gerssen tekende voortbordurend op Maaskant's ontwerp een uitgesproken verticaal gebouw, bestaande uit dichte witte betonnen gevels en zwarte glazen gevels. Vanuit de kantoren heeft men een spectaculair uitzicht over de rivier.  Onder invloed van de publieke opinie en protesten van omwonenden bleef de hoogte beperkt tot zestig meter in plaats van de 90 meter in Gerssen's ontwerp.

Maaskant werkte bij voorkeur in teamverband, waarbij hij veel werk overliet aan zijn medewerkers. Deze werden echter zelden vermeld bij publicaties. Toen Peter Gerssen, schoonzoon van Maaskant, het ontwerp voor het Adriaan Volkerhuis claimde, kwam hij in conflict met Maaskant. Gerssen verliet vervolgens het bureau en startte een eigen praktijk. 

Het gebouw bestaat uit twee Z-vormige kernen en is opgebouwd uit geprefabriceerde gevelplaten, balken en vloerelementen. De afmetingen van de elementen zijn bepaald door de maximale maten voor hanteerbaarheid en vervoerbaarheid. De twee kernen met liften en trappenhuizen zorgen voor de stabiliteit. Ook de betonnen gevelvlakken hebben een dragende functie. De plattegrond is nogal ingewikkeld, maar biedt wel veel flexibiliteit in de indeling in kantoortuinachtige eenheden. De enige afwijking in het gebouw vormt de entree, slechts gemarkeerd door een luifel. Naast de toren is een losse laagbouw parkeergarage gebouwd. In het interieur is het gebouw verwant aan de vernieuwingen in de kantorenbouw zoals de kleinschalige opzet van Herman Hertzbergers Centraal Beheer in Apeldoorn (1972). Maar het exterieur is verre van kleinschalig. 


Ook opgeleverd in 1973:

Verpleeghuis Elf Ranken Leo de Jonge

 

Andere projecten van Maaskant

In Rotterdam:

Plaslaanflat 1938
Groothandelsgebouw 1953
Citrusveiling 1955
Lijnbaanflat 1956
Euromast 1960
Kantoorgebouw Müller Thomsen 1961
Verzamelgebouw 1961
Hilton 1964
Weenagebouw 1968
Technikon 1970

 

 

 

 

 

 

 

Elders:

Luchtvaart Laboratorium

Amsterdam

1938-41

Pier van Scheveningen

Den Haag

1961

Tomado huis

Dordrecht

1962

Sportcentrum KNVB

Zeist

1965

Johnson Wax kantoor

Mijdrecht

1966

Provinciehuis

's Hertogenbosch

1971

Rivierstaete, kantoorgebouw Amsterdam 1974

 

100 jaar Architectuur- overzicht
terug verder